Kalorifer tesisatı kapalı bir devredir; içindeki su yıllarca aynı kalır. Zamanla borulardan ve radyatörlerden kopan pas, kireç ve tortu bu suyun içinde birikip çamur haline gelir. Çamur peteğin alt bölümünde çöker ve sıcak suyun dolaşımını engeller. Sonuç tanıdıktır: üstü sıcak, altı soğuk radyatör.

Bir başka yaygın sebep de havadır. Tesisata giren hava peteğin üst kısmında toplanır ve bu kez tam tersi görülür: altı ısınır, üstü soğuk kalır. Hangi sorunun olduğunu anlamak, çözümü de belirler — biri temizlik, diğeri hava alma ve basınç ayarı ister.

Kış öncesi petek temizliği için 0531 903 11 58.

Radyatöre elinizi koyup yukarıdan aşağı gezdirin; sıcaklığın nerede kesildiği size sorunu söyler.

• Üstü sıcak, altı soğuk: Klasik çamur birikmesi. Petek temizliği gerekir.
• Altı sıcak, üstü soğuk: İçeride hava var. Hava alma ve ardından basınç kontrolü yeterlidir.
• Tamamen soğuk, diğer petekler çalışıyor: Vana kapalı ya da vana mekanizması sıkışmış olabilir.
• Evdeki bütün petekler zayıf: Sorun peteklerde değil; kombi, sirkülasyon pompası veya tesisat basıncındadır.

Bu ayrım gereksiz işlem yapılmasını önler. Havası alınacak bir peteği temizlemenin faydası olmaz.

Doğru yöntem, peteği sökmeden yerinde yıkamaktır. Tesisat izole edilir, radyatörün giriş ve çıkış vanalarına basınçlı su ve hava veren makine bağlanır. Karışım, petek dilimleri arasında biriken çamuru yerinden koparıp tahliye hattından dışarı atar.

Çıkan suyun rengi işin ne durumda olduğunu gösterir: koyu siyah-kahve bir akıntı, ciddi tortu birikimi demektir. Yıkamaya su berraklaşana kadar devam edilir. İşlem petek başına ortalama on beş dakika sürer ve duvara zarar vermez.

Temizlik bittikten sonra tesisat yeniden doldurulur, havası alınır ve kombi basıncı normal değerine ayarlanır. Bu son adım atlanırsa petekler yine tam ısınmaz.

Tortuyla dolmuş bir radyatörün ısıtma yüzeyi fiilen küçülmüştür. Oda hedeflenen sıcaklığa geç ulaştığı için kombi daha uzun süre çalışır; yakıt tüketimi, ısınmanın karşılığı olmadan artar.

Aynı şey sirkülasyon pompası için de geçerlidir: daralmış bir devrede pompa daha çok zorlanır, ömrü kısalır. Petek temizliği bu yüzden yalnızca konfor meselesi değil; yakıt gideri ve cihaz ömrü meselesidir.

Genel kabul, üç ila beş yılda bir temizliktir. Ancak bu süre tesisatın yaşına göre değişir. Eski çelik borulu binalarda tortu daha hızlı birikir; yeni yapılarda ve tesisat suyuna koruyucu katkı eklenmiş sistemlerde aralık uzayabilir.

Süreye bakmak yerine belirtileri izlemek daha doğrudur: peteğin alt kısmı soğuk kalıyorsa, ısınma süresi geçen yıla göre uzadıysa ya da tesisattan gurultu ve akış sesi geliyorsa vakit gelmiş demektir.

En uygun zaman ısıtma sezonu başlamadan önce, eylül-ekim aylarıdır. Kış ortasında yapılan temizlik evi bir süre ısısız bırakacağı için daha zahmetlidir.

Evet. Merkezi ısıtmalı binalarda daire içindeki petekler temizlense bile, sorun kolonlarda ya da kazan dairesindeki tesisatta olabilir. Bu durumda tek daireyi yıkamak kısmi fayda sağlar.

Böyle binalarda en verimli yol, işi yönetim üzerinden bütün olarak planlamaktır: kolonların yıkanması ve sistemin dengelenmesi, dairelerin tek tek uğraşmasından hem daha etkili hem daha ucuzdur. Yerinde bakıp durumun hangisi olduğunu belirtiyoruz.